img

Ontspanning? Ja graag!

Ons lichaam streeft van nature altijd naar evenwicht, homeostase. Denk aan je bloeddruk, spieropbouw, hormoonafgifte en allerlei andere automatische lichaamsprocessen waar we vaak niet eens weet van hebben, maar die in een gezond lichaam wel allemaal perfect werken. Al die processen gaan volledig buiten je wil om.

Ook als je zwanger bent, hoef je gelukkig nooit ingewikkelde berekeningen te maken over wanneer de placenta moet worden aangemaakt of hoeveel en wanneer je kindje voedingstoffen en zuurstof moet krijgen.

Buiten het lichaam is het niet anders; wij mensen streven naar balans, naar een prettig gevoel. Ieder mens is altijd op zijn eigen manier bezig om de balans te behouden of weer te hervinden. Een leven zonder spanning is onmogelijk. Ieder mens wordt steeds weer geconfronteerd met spanning; externe prikkels met betrekking tot werk of je sociale omgeving en ook van binnenuit leggen we onszelf allerlei eisen op. We hebben ideaalbeelden van onszelf en ons leven. Op heel veel dingen hebben we geen enkele invloed, ze overkomen ons simpelweg. Denk aan ziekte of een ongeluk. Uit evenwicht raken hoort bij het leven. Het is de kunst om hierop te reageren; hoe kom je weer ‘back on track’? In dit artikel wordt kort uitgelegd hoe klachten ontstaan en hoe adem en ontspanningstherapie werkt.

Hoe ontstaan klachten?

Ben je in balans dan betekent dit dat je alle prikkels momenteel goed kunt hanteren. Soms doen we heel veel tegelijk en overkomen ons ook nog allerlei dingen. Denk aan ontslag, ziekte, conflicten, ruzies of een algeheel gevoel van ontevredenheid over jezelf of het leven. Vaak is het een combinatie van dingen. Hierdoor kan de spanning in je leven teveel oplopen. Kun je dit niet (meer) afdoende reguleren dan ontstaan klachten.
Je loopt vast, krijgt allerlei pijntjes. Denk aan aanhoudende nekpijn en hoofdpijn, slecht slapen, piekeren, geen energie. Zonder dat er nu werkelijk een verklarende oorzaak voor te vinden is. Een zwangerschap en de bijkomende spanning, emoties en onzekerheden kunnen je soms ook overweldigen. Adem- en ontspanningstherapie kan dan helpen.

Adem- en ontspanningstherapie

Binnen de therapie verwerf je meer inzicht in de prikkels die je niet adequaat heb kunnen verwerken. Je kunt je verhaal vertellen en leren voelen wat voor reactie dat geeft of gaf in je lichaam. Door afname van lichamelijke spanning neemt ook mentale onrust af. Je hoofd wordt leger en je aandacht wordt passiever. Je observeert meer. Je leert signalen van oplopende spanning te herkennen in je leven. Ook het meer neutraler kunnen zien of plaatsen van nare ervaringen en de mogelijke inzichten die daar soms mee gepaard gaan, zijn dingen die kunnen gebeuren vanuit een toestand van ontspanning. Kun je de verworven inzichten zien die soms na een heftige gebeurtenis ontstaan?

Je kunt leren de dingen in je leven met minder spanning te doen. Je verwerft meer inzicht in je denk- en actiepatronen en wordt meer bewust van je eigen reacties op spanning. Hierdoor kun je deze beter reguleren. Hier zijn (veel) verschillende oefeningen en technieken voor.

Ontspanningstherapie bestaat niet voor ieder persoon uit dezelfde oefeningen. Wat voor de een werkt, is voor de ander heel lastig. Elk mens reageert ook anders op prikkels. Wat voor de een heel stressvol is, is voor de ander slechts een lichte irritatie. Tijdens de therapie worden verschillende ontspanningsinstructies geprobeerd en wordt dat wat aanslaat, uitgebreid.

Zelfregulatie, ofwel zelfstandig spanning kunnen reguleren is het uiteindelijke doel. Dit houdt ook in dat je weet wanneer en naar wie je toe kunt voor hulp. Dit kan een professional zijn, maar dat hoeft niet. Het kan ook een wijze kennis zijn. Zelfredzaamheid betekent dat je zelf dingen onderneemt om weer in balans te komen. Je maakt gezondere keuzes.

Het lichaam voelt dat het prettig en natuurlijk is om vaker ontspannen te zijn en als je deze vaardigheid eenmaal hebt verworven, gaat het herstel van evenwicht in je leven een steeds natuurlijkere vaardigheid worden. Na de bevalling moet je als kersverse moeder een nieuw evenwicht vinden. Zowel fysiek als psychisch is het soms even zoeken. Vanuit een toestand van ontspanning kun je beter reflecteren en keuzes maken. Erg waardevol, en niet alleen als je zwanger bent.

Auteur van dit artikel:
Marijke Clabbers-Beldman - fysiotherapeut en socioloog
Mijn naam is Marijke Clabbers-Beldman (1983). Ik werk sinds 2007 als fysiotherapeut en sinds 2020 heb ik mijn eigen praktijk ‘Fysio Villa Westhof’ in Nijmegen. Hier werk ik met veel plezier en in goed contact met huisartsen in de omgeving. In 2014 heb ik tevens de master Sociologie Grootstedelijke Vraagstukken & Beleid afgerond aan de Erasmus Universiteit. Ik ben moeder van twee dochters.

Auteur:
zwangerenportaal.nl
zwangerenportaal.nl heeft tot doel om zwangeren optimaal te informeren over hun eigen zwangerschap.

Bewaren:
Laat van je horen! Was dit waardevol voor jou?

Dagelijks handige info over jouw zwangerschap? Volg ons!