img

Borstvoeding in de kraamweek

Na de bevalling wordt de baby bloot op jouw blote borst gelegd. Er kunnen medische complicaties zijn waarbij dit niet (direct) mogelijk is. Probeer dan het huidcontact met je baby zo snel als mogelijk is in te halen.

Het belang van huid-op-huidcontact

Huid-op-huidcontact met de baby is bijzonder rustgevend en stressverlagend voor zowel de moeder als de baby. Na het harde werken om de baby geboren te laten worden is dit moment van rust meer dan welkom. Voor de baby was de geboorte ook hard werken. De overgang van baarmoeder naar buiten is een grote reis voor je baby. De beste plek om bij te komen van die grote reis is bij mama op de borst. De ademhaling is rustig en de bloedsuikerspiegel van je baby stabiliseert. Voor het instinctieve gedrag van zowel de moeder als de baby is het fijn dat het huidcontact zo lang duurt als moeder dat fijn vindt. Je baby zal niet afkoelen als deze lekker warm is toegedekt.

De eerste borstvoeding

Vanuit het huid-op-huidcontact gaat je baby instinctief de borst zoeken. Als je bevalling medisch was kan het instinct van je baby wel wat verstoord zijn. Soms moet je dan je baby een handje helpen om bij de borst te komen. Als je baby in de buurt van de borst is, zal hij vanzelf de tepel vinden en instinctief aanhappen. Dat kan allemaal terwijl je in halfzittende houding in bed ligt. De baby ligt met zijn buik tegen jouw lichaam aan op je bovenlijf. Je baby mag zo lang drinken als hij zelf wil. Als jij en je baby er aan toe zijn, kun je de baby aankleden maar dat hoeft niet perse. Als je zelf niet in staat bent je baby aan te kleden, dan wil je partner het vast wel doen.

De eerste 24 uur

Na de eerste borstvoeding kan je baby lang en diep slapen. Als de baby steeds in jouw nabijheid is, zal hij zich regelmatig melden voor een voeding. Baby’s die in hun eigen bedje liggen, moet je misschien wakker maken voor een voeding. Als je baby moeite heeft om aan de borst te drinken, kun je al snel met de hand wat druppels colostrum afkolven en met een lepeltje aan je baby geven. De eerste paar dagen is er voldoende colostrum beschikbaar voor je baby. Colostrum is de eerste melk die de darmen van je baby voorbereidt op het verwerken van voeding. Colostrum is rijk aan eiwitten en afweerstoffen.

Baby’s tweede nacht

De eerste nacht is de baby vaak diep in slaap en is de moeder klaarwakker door de adrenaline van de bevalling: als een leeuwin waakt ze over haar kindje. De tweede nacht is het vaak omgekeerd. Moeder is moe en wil graag slapen, maar de baby is dan vaak wat onrustig en wil graag bij mama zijn. Baby’s tweede nacht is berucht. Plotseling ontdekt je kleintje dat hij niet langer in de warme en comfortabele – ietwat krappe – baarmoeder zit waar hij de laatste 8-9 maanden heeft doorgebracht. Voor je baby is de wereld buiten de baarmoeder groot en ENG. Hij hoort niet jouw vertrouwde hartslag, niet het geruststellende geluid van jouw ademhaling of het gerommel van jouw ingewanden. In plaats daarvan ligt hij in een wieg onder een dekentje. Hij heeft een luier om, kleertjes aan en vaak ook nog een mutsje op. Allerlei soorten mensen hebben zich al met hem beziggehouden. Hij is nog niet gewend aan de nieuwe geluiden, het licht en allerlei geuren. Een ding heeft hij wel gevonden en dat is zijn stem. Elke keer wanneer je hem van de borst haalt, waar hij lekker in slaap was gevallen, en hem in zijn bedje legt, begint hij luid te protesteren.

Huilen

Elke keer dat je de baby vanwege het huilen weer aan de borst legt, begint hij een beetje te zuigen en valt dan weer in slaap. Als je hem dan loskoppelt en weer in bed legt, begint het huilen opnieuw! Zijn mondje zoekt weer de borst… en JOU! Dit proces lijkt uren en uren door te gaan. Heel veel moeders (én zorgverleners) zijn er van overtuigd dat dit gedrag van de baby veroorzaakt wordt doordat er nog geen melk is. Dat de baby verhongert. In werkelijkheid is dat niet het geval: de baby realiseert zich dat zijn meest comfortabele plek aan de borst bij mama is. Het doet hem denken aan ‘thuis’. Dit gedrag is universeel voor baby’s wereldwijd. Lactatiekundigen van over de hele wereld herkennen dit gedrag.

Wat te doen

Als je baby na een goede voeding in slaap valt aan de borst, verbreek je voorzichtig het vacuüm en laat de tepel uit zijn mond glijden. Verplaats hem niet te veel, zorg er alleen voor dat zijn hoofd goed ondersteund is op jouw borst. Lekker op zijn buik tussen jouw borsten vindt hij ook fijn. Zorg er voor dat hij goed kan blijven ademen. Laat de baby niet boeren en geef hem geen schone luier. Lekker knuffelen tot hij in een diepe slaap valt en je hem wel kunt verplaatsen.
Een baby valt eerst in een lichte slaap (REM slaap) en zal dan af en aan wisselen tussen lichtere en diepere slaap in cycli van ca. 30 minuten. Als hij weer gaat zoeken en laat zien dat hij wel weer aan de borst wil… prima! Dit is zijn manier van ontspannen en comfort zoeken. Als je baby diep in slaap is, is zijn ademhaling rustig en stil. Er is geen beweging zichtbaar onder zijn oogleden.

Melkproductie

Het is normaal dat er niet meteen veel melk uit je borsten komt. Je baby heeft in de buik een reserve opgebouwd en zijn maagje is nog klein. Hij heeft nog niet veel voeding nodig. Wat hij wel nodig heeft, is contact met zijn moeder en vaak kleine beetjes colostrum. Na twee tot drie dagen zul je merken dat je borsten gestuwd raken en dat je meer melk krijgt: je melkproductie komt op gang.
De eerste dagen valt je baby af en dat is heel normaal. Als je baby meer dan 7% af gaat vallen, kun je proberen hem vaker te voeden en je melkproductie extra stimuleren door te kolven. In de kraamweek geef je in principe twee borsten per keer. Door je baby veel bij je te houden, zal hij zich regelmatig melden voor een voeding. Blijft je baby afvallen of valt hij teveel af, dan is het belangrijk om vaker te voeden (dat kan in het begin wel 10-12 keer zijn). De meeste baby’s gaan vanaf de zesde dag weer groeien en bereiken hun geboortegewicht weer binnen twee weken.

Genoeg voeding

Als je borstvoeding geeft, weet je niet hoeveel voeding je baby binnen krijgt. Dat hoef je ook niet te weten. Ga er vanuit dat je baby neemt wat hij nodig heeft en dat jij maakt wat de baby nodig heeft. Wil je toch wat meer controle dan kun je kijken naar het gewicht en de luiers. Huilen betekent niet altijd dat je baby honger heeft. Huilen is ook vaak behoefte aan contact met een van de ouders. Veel pasgeboren baby’s voelen zich alleen en onprettig als ze alleen in bed liggen.

Genoeg melk:

  • De baby valt niet meer dan 10% af in de eerste dagen
  • De baby valt niet meer af na dag vier
  • De baby gaat groeien vanaf dag vijf
  • De baby plast genoeg: dag 1 - 1x plassen, dag 2 - 2x plassen, dag 3 – 3x plassen enz. tot een volle luier bij elke voeding vanaf dag zes. Je baby poept elke dag.

Regeldagen

Rond de tiende dag ervaren veel vrouwen dat hun baby onrustig is. Jouw baby wil vaak drinken en je borsten kunnen leeg aanvoelen. Dit is normaal en betekent niet dat je melk op is. Het is een regeldag. Je lichaam is ongemerkt overgegaan naar een ander aansturingssysteem voor de melkproductie. Dat gaat niet altijd zonder slag of stoot. Wat je kunt doen: leg je baby aan zo vaak als hij wil en kijk of het drinken effectief is. Door vaak te drinken zal je baby een signaal aan je lichaam geven dat het melk moet blijven maken. Vaak merk je na een paar dagen dat je baby weer wat langer slaapt. Deze regeldagen kunnen ook voorkomen rond zes weken, rond drie maanden en soms tussendoor. Jouw melkproductie is robuust en komt weer terug.

Hulp nodig

Soms heb je wat extra ondersteuning nodig bij de borstvoeding. Je kunt altijd contact opnemen met een lactatiekundige IBCLC bij jou in de buurt.

Auteur van dit artikel:
Nederlandse Vereniging van Lactatiekundigen
De artikelen zijn geschreven door lactatiekundigen Teddy Roorda en Femmie de Jong, beide bestuursleden van de Nederlandse Vereniging van Lactatiekundigen. Dit is de beroepsvereniging van erkende lactatiekundigen IBCLC, oftewel borstvoedingsspecialisten. De NVL is gesprekspartner voor andere professionals in de ouder-kindzorg, overheid en zorgverzekeraars.

Auteur:
zwangerenportaal.nl
zwangerenportaal.nl heeft tot doel om zwangeren optimaal te informeren over hun eigen zwangerschap.

Bewaren:
Laat van je horen! Was dit waardevol voor jou?

Dagelijks handige info over jouw zwangerschap? Volg ons!